Các “cặp đôi học vấn” đang gia tăng mạnh tại Úc
Một phân tích mới từ dữ liệu điều tra dân số Úc cho thấy ngày càng nhiều người lựa chọn kết hôn hoặc xây dựng mối quan hệ lâu dài với người có trình độ học vấn tương đương mình.
Theo nghiên cứu, số lượng các cặp đôi mà cả hai đều có bằng đại học đã tăng gần gấp bốn lần trong vòng hai thập kỷ qua. Hiện nay, Úc có khoảng 1,14 triệu “power couples” thuật ngữ dùng để chỉ những cặp đôi mà cả hai đều được đào tạo ở bậc đại học.
Xu hướng này không chỉ xuất hiện tại Úc mà còn được ghi nhận ở nhiều quốc gia phát triển trên thế giới.
Trình độ học vấn ngày càng trở thành tiêu chí lựa chọn bạn đời
Darvin Patel và Tanvi Patel là một trong những cặp đôi tiêu biểu cho xu hướng này. Cả hai đều sinh ra tại Ấn Độ và chuyển đến Sydney để học tập trước khi gặp nhau. Darvin sở hữu bằng Thạc sĩ Quản lý Công nghệ Thông tin, trong khi Tanvi có bằng Thạc sĩ Quy hoạch Đô thị.
Điều đáng chú ý là cả hai đều thừa nhận họ khó có thể hình dung việc kết hôn với một người không có bằng đại học. Theo Darvin, bằng cấp không chỉ phản ánh kiến thức mà còn cho thấy một người có mục tiêu, định hướng và khả năng vượt qua những thử thách trong cuộc sống.
Tanvi cũng cho rằng môi trường đại học giúp con người phát triển cả kỹ năng chuyên môn lẫn kỹ năng mềm, từ khả năng giao tiếp, xử lý tình huống cho đến sự trưởng thành về cảm xúc.
Vì sao nhiều người muốn kết hôn với người có học vấn tương đồng?
Các chuyên gia xã hội học cho rằng một trong những nguyên nhân quan trọng là mong muốn xây dựng mối quan hệ bình đẳng hơn. Nhiều người trẻ hiện nay không muốn mô hình gia đình truyền thống, nơi một người nắm toàn bộ quyền quyết định về tài chính và cuộc sống.
Khi cả hai có trình độ học vấn tương đương, cơ hội nghề nghiệp và khả năng tài chính thường cân bằng hơn, từ đó giảm bớt sự phụ thuộc giữa các bên. Darvin cho biết chính trải nghiệm từ gia đình mình khiến anh nhận ra tầm quan trọng của sự bình đẳng trong hôn nhân.
Anh cho rằng việc cả hai cùng có năng lực học vấn và nghề nghiệp giúp giảm khoảng cách quyền lực trong gia đình và tạo ra sự tôn trọng lẫn nhau.
Hơn một phần ba các cặp đôi tại Úc có trình độ học vấn giống nhau
Dữ liệu điều tra dân số cho thấy hơn 1,76 triệu cặp đôi tại Úc có cùng trình độ học vấn. Những người sở hữu bằng Thạc sĩ có khả năng kết hôn với người cùng trình độ cao gấp 3,8 lần mức trung bình.
Đối với người có bằng Cử nhân, khả năng kết hôn với người cùng trình độ cao gần gấp đôi so với mức trung bình của dân số. Các nhà nghiên cứu nhận định rằng ở hầu hết các cấp học, lựa chọn phổ biến nhất vẫn là kết hôn với người có trình độ tương đương.
Ứng dụng hẹn hò góp phần tạo ra “bong bóng học vấn”?
Một yếu tố khác được cho là thúc đẩy xu hướng này chính là các ứng dụng hẹn hò hiện đại. Nhiều nền tảng như Bumble, Hinge hay EliteSingles cho phép người dùng lọc đối tượng theo trình độ học vấn, bằng cấp hoặc nghề nghiệp.
Theo các chuyên gia tâm lý học, điều này vô tình tạo ra những “bong bóng học vấn”, nơi người dùng chỉ tiếp xúc với những người có nền tảng giáo dục tương tự mình. Kết quả là cơ hội gặp gỡ và kết nối với những người có hoàn cảnh khác biệt ngày càng giảm.
Liệu điều này có làm gia tăng bất bình đẳng xã hội?
Các nhà xã hội học cho rằng xu hướng kết hôn giữa những người có trình độ học vấn tương đồng có thể mang lại sự bình đẳng hơn trong từng gia đình. Tuy nhiên, ở góc độ xã hội, điều này lại có nguy cơ làm gia tăng khoảng cách giữa các nhóm dân cư.
Khi hai người có trình độ học vấn cao kết hôn với nhau, họ thường có thu nhập cao hơn, cơ hội nghề nghiệp tốt hơn và khả năng đầu tư nhiều hơn cho con cái. Những lợi thế này có thể tiếp tục được truyền sang thế hệ tiếp theo, khiến khoảng cách kinh tế và xã hội ngày càng lớn.
Tình yêu vẫn không chỉ phụ thuộc vào bằng cấp
Dù dữ liệu cho thấy học vấn ngày càng ảnh hưởng đến việc lựa chọn bạn đời, các chuyên gia nhấn mạnh rằng đây không phải là yếu tố duy nhất quyết định một mối quan hệ thành công. Nhiều cặp đôi có trình độ học vấn khác nhau vẫn duy trì cuộc sống hôn nhân hạnh phúc nhờ sự tôn trọng, thấu hiểu và chia sẻ giá trị sống chung.
Theo các nhà nghiên cứu, sự khác biệt đôi khi còn giúp mỗi người mở rộng góc nhìn, tiếp cận những trải nghiệm mới và phát triển bản thân nhiều hơn.
Xu hướng kết hôn với người có trình độ học vấn tương đương đang ngày càng phổ biến tại Úc và nhiều quốc gia phát triển. Mặc dù điều này có thể giúp các cặp đôi xây dựng mối quan hệ bình đẳng hơn, các chuyên gia cũng cảnh báo về nguy cơ gia tăng khoảng cách xã hội nếu các nhóm dân cư ngày càng kết nối trong phạm vi riêng của mình.
Dù bằng cấp có thể là một tiêu chí khi lựa chọn bạn đời, nhiều chuyên gia vẫn cho rằng sự đồng điệu về giá trị sống, sự tôn trọng và khả năng đồng hành lâu dài mới là những yếu tố quyết định sự bền vững của một cuộc hôn nhân.
Nguồn: ABC Australia
