Một công nghệ mới được phát triển tại Canberra (Úc) đang mở ra triển vọng giảm đáng kể lượng sữa bị lãng phí trên toàn cầu con số hiện lên tới hơn 150 triệu tấn mỗi năm. Giải pháp này cho phép các doanh nghiệp sữa kiểm tra chất lượng nguyên liệu chỉ trong vài phút, thay vì phải chờ đợi nhiều ngày như trước đây.
Công nghệ mang tên Cybertongue, do công ty PPB Technology phát triển, sử dụng các cảm biến sinh học (biosensors) để phát hiện các yếu tố có thể ảnh hưởng đến chất lượng sữa. Nhờ đó, các nhà sản xuất có thể nhanh chóng xác định mức độ xử lý cần thiết để tránh lãng phí nguyên liệu.
Rút ngắn thời gian kiểm tra từ vài ngày xuống còn vài phút
Trước đây, các doanh nghiệp sữa thường phải gửi mẫu đến phòng thí nghiệm và chờ từ hai đến ba ngày để nhận kết quả kiểm tra. Với Cybertongue, toàn bộ quy trình này có thể được thực hiện trực tiếp tại nhà máy chỉ trong khoảng ba phút.
Ông Stephen Trowell, nhà sáng lập PPB Technology, cho biết công nghệ này có thể đo lường mức độ nhạy cảm của sữa thô đối với enzyme protease một yếu tố có thể làm giảm chất lượng và thời hạn sử dụng của sản phẩm.
“Một số sản phẩm sữa nhạy cảm hơn với enzyme này, đặc biệt là sữa tiệt trùng UHT. Khi kiểm soát tốt, chúng ta có thể kéo dài thời gian bảo quản và hạn chế hao hụt,” ông nói.
Giảm lãng phí bằng cách phân loại và xử lý phù hợp
Thông qua việc xác định chính xác mức độ enzyme trong sữa, các doanh nghiệp có thể chủ động phân loại nguyên liệu. Những lô sữa có chất lượng thấp hơn vẫn có thể được sử dụng để sản xuất các sản phẩm ít nhạy cảm hơn như phô mai hoặc sữa chua, thay vì bị loại bỏ hoàn toàn.
Bên cạnh đó, công nghệ này còn giúp truy tìm nguyên nhân gây ra các vấn đề trong chuỗi cung ứng, từ trang trại đến nhà máy, từ đó tối ưu quy trình sản xuất và giảm thiểu tổn thất.
Theo ước tính, nếu được áp dụng rộng rãi, Cybertongue có thể giúp giảm từ một phần ba đến một nửa lượng sữa đang bị lãng phí hiện nay tương đương hơn 70 triệu tấn mỗi năm.
Từ công nghệ phát hiện chất nổ đến ứng dụng trong ngành thực phẩm
Ít ai biết rằng nền tảng của Cybertongue bắt nguồn từ một dự án nghiên cứu tại CSIRO — cơ quan khoa học quốc gia của Úc. Ban đầu, công nghệ này được phát triển để phát hiện hơi chất nổ và đánh giá chất lượng rượu vang.
Sau hơn 30 năm nghiên cứu, ông Trowell nhận ra tiềm năng lớn của công nghệ này trong lĩnh vực thực phẩm và quyết định thành lập công ty riêng để thương mại hóa sản phẩm.
“Chúng tôi nhận thấy công nghệ này có thể được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau, từ thực phẩm, môi trường cho đến y tế,” ông chia sẻ.
Tác động lớn đến an ninh lương thực toàn cầu
Theo Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), sản lượng sữa toàn cầu đạt khoảng 979 triệu tấn vào năm 2024. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy có tới một phần sáu trong số đó bị lãng phí.
Đáng chú ý, sữa tiệt trùng UHT chiếm phần lớn lượng sữa tiêu thụ toàn cầu, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển nơi hệ thống bảo quản lạnh chưa hoàn thiện. Việc cải thiện thời hạn sử dụng của loại sữa này có ý nghĩa quan trọng đối với dinh dưỡng và an ninh lương thực.
Công nghệ mới không chỉ giúp các nhà sản xuất tại Úc tránh rủi ro khi xuất khẩu, mà còn hỗ trợ các quốc gia khác kéo dài thời gian bảo quản sản phẩm, từ vài tháng lên đến nửa năm.
Mở rộng sang kiểm tra dị ứng và độc tố thực phẩm
Hiện tại, Cybertongue đã được triển khai tại nhiều khu vực trên thế giới như Bắc Mỹ, châu Âu, châu Phi và châu Á. Trong tương lai, công nghệ này có thể được mở rộng để phát hiện các chất gây dị ứng hoặc độc tố vi khuẩn trong thực phẩm.
Ông Trowell kỳ vọng đây sẽ là bước tiến lớn không chỉ trong ngành sữa mà còn trong toàn bộ lĩnh vực an toàn thực phẩm, thậm chí mở ra cơ hội phát triển thành một doanh nghiệp công nghệ trị giá hàng tỷ đô la.
Nguồn: ABC
