Chính sách di trú Úc đang đứng trước một bài toán khó: làm thế nào để bảo đảm tính toàn vẹn của hệ thống visa mà không tạo ra sự bất ổn cho du học sinh, doanh nghiệp và toàn bộ ngành giáo dục quốc tế?
Đây là vấn đề được Felix Pirie, Giám đốc điều hành Independent Tertiary Education Council Australia (ITECA), đặt ra trong một bài bình luận được đăng ngày 2/9/2026. Bài viết cho rằng việc chính sách di trú và visa du học liên tục thay đổi có thể khiến Australia đánh mất một trong những lợi thế kinh tế và xã hội quan trọng của mình. Bài bình luận ban đầu được đăng trong bản tin của ITECA ngày 31/8/2026.
Từ “tăng cường tính toàn vẹn” đến “bất ổn chính sách”
Theo Felix Pirie, việc Chính phủ Úc kiểm soát các hành vi lợi dụng hệ thống visa là cần thiết. Tuy nhiên, vấn đề nằm ở cách chính sách được thay đổi liên tục trong những năm gần đây. Các quy định liên quan đến Visa du học, tuyển sinh quốc tế và di trú đã trải qua nhiều lần điều chỉnh. Khi các quy định thay đổi quá thường xuyên, thị trường có thể khó dự đoán và các trường, doanh nghiệp, sinh viên cũng khó xây dựng kế hoạch dài hạn.
Điều đáng chú ý là trong năm 2026, Chính phủ Úc vẫn tiếp tục đặt trọng tâm vào tính toàn vẹn của hệ thống Visa. Ngân sách liên bang năm 2026 cũng dành thêm 19,8 triệu AUD trong 4 năm cho việc tăng cường kiểm tra và bảo đảm tính toàn vẹn của hồ sơ visa du học. Đồng thời, Chính phủ tiếp tục đặt mục tiêu tạo áp lực giảm đối với mức di cư ròng. Vấn đề vì vậy không phải là có nên kiểm soát hay không, mà là kiểm soát như thế nào để không tạo ra sự bất ổn cho toàn bộ thị trường.
Giáo dục quốc tế không chỉ là câu chuyện của các trường
Một trong những điểm quan trọng trong bài bình luận là giáo dục quốc tế không chỉ tạo doanh thu cho trường đại học hay cơ sở đào tạo. Du học sinh còn đóng góp vào nhiều lĩnh vực khác của nền kinh tế Úc như nhà ở, lưu trú, nhà hàng, bán lẻ, giao thông và các dịch vụ địa phương. Theo bài viết, hoạt động của sinh viên quốc tế tạo ra giá trị kinh tế tương đương khoảng 2% GDP của Úc và có tác động rộng đến nhiều ngành khác nhau.
Vì vậy, khi số lượng sinh viên quốc tế giảm mạnh, tác động không chỉ dừng lại ở các trường đào tạo mà còn có thể lan sang nhiều doanh nghiệp và cộng đồng đang phục vụ nhóm khách hàng này. Đây cũng là lý do các thay đổi về chính sách visa đang được theo dõi rất sát không chỉ bởi ngành giáo dục mà còn bởi cộng đồng doanh nghiệp.
Lượng visa du học giảm mạnh
Bài viết đặc biệt nhấn mạnh sự sụt giảm của số visa du học được cấp cho sinh viên quốc tế nộp hồ sơ từ ngoài Úc. Theo số liệu được tác giả dẫn lại, trong năm kết thúc vào 30/6/2026, số visa du học được cấp cho đương đơn chính nộp hồ sơ từ ngoài Úc ở mức thấp nhất trong hơn một thập kỷ, nếu không tính giai đoạn đại dịch. Đáng chú ý hơn, đối với nhóm sinh viên theo học lĩnh vực đào tạo kỹ năng, số visa được cấp chỉ còn gần một phần ba so với năm 2006–2007. Điều này cho thấy môi trường tuyển sinh quốc tế tại Úc đã thay đổi đáng kể so với trước đây.
Không chỉ du học sinh, doanh nghiệp Úc cũng có thể bị ảnh hưởng
Một vấn đề lớn hơn được đặt ra là mối quan hệ giữa di trú và nhu cầu nhân lực của nền kinh tế Úc. Australia vẫn đang đối mặt với tình trạng thiếu nhân lực trong một số lĩnh vực, nhu cầu phát triển cơ sở hạ tầng lớn, dân số già hóa và sự cạnh tranh ngày càng cao giữa các quốc gia trong việc thu hút lao động có kỹ năng. Trong bối cảnh đó, việc tiếp tục hạn chế dòng người lao động quốc tế có thể khiến doanh nghiệp khó tìm đủ nhân sự để mở rộng hoạt động, triển khai dự án và phát triển xuất khẩu. Nói cách khác, chính sách di trú không chỉ tác động đến người muốn đến Úc. Nó còn tác động đến khả năng tuyển dụng và phát triển của chính doanh nghiệp Úc.
Rủi ro lớn nhất có thể là “niềm tin”
Một trong những lập luận đáng chú ý nhất của bài viết là chi phí của sự bất ổn chính sách không dễ dàng thể hiện trong ngân sách nhà nước. Một sinh viên quốc tế thường không quyết định du học trong vài tuần. Một gia đình có thể chuẩn bị tài chính và kế hoạch du học trong nhiều năm. Tương tự, một lao động có kỹ năng cũng có thể phải cân nhắc nhiều năm trước khi quyết định chuyển sang một quốc gia khác.
Họ sẽ so sánh Úc với Canada, Anh, Mỹ, New Zealand, cũng như ngày càng nhiều quốc gia ở châu Á và châu Âu. Nếu Úc bị nhìn nhận là một quốc gia có quy định chi phí cao, khó dự đoán và thường xuyên thay đổi, một bộ phận sinh viên và lao động có kỹ năng có thể lựa chọn quốc gia khác. Đây chính là chi phí về uy tín và niềm tin mà rất khó đo lường bằng một con số đơn giản trong ngân sách.
Nhưng Úc vẫn cần kiểm soát các hành vi lợi dụng hệ thống visa
Bài viết không phủ nhận nhu cầu cải cách. Ngược lại, Felix Pirie cho rằng Úc cần tiếp tục xử lý những trường hợp lợi dụng hệ thống visa, các đơn vị hoạt động không đúng mục đích và những hành vi không trung thực. Các cơ sở giáo dục chất lượng và doanh nghiệp Úc cũng có lợi ích trực tiếp trong việc duy trì một hệ thống di trú minh bạch và đáng tin cậy.
Điểm khác biệt nằm ở cách thực hiện. Quy định tốt nên tập trung vào những đối tượng vi phạm, thay vì tạo ra sự bất ổn cho cả một ngành. Đây là thông điệp quan trọng trong bài bình luận.
Điều này có ý nghĩa gì đối với du học sinh Việt Nam?
Đối với những bạn đang chuẩn bị du học Úc, điều quan trọng nhất hiện nay không phải là tìm một khóa học chỉ vì nghe nói “dễ xin visa”, mà phải xây dựng một lộ trình học tập có lý do rõ ràng. Việc lựa chọn ngành học, trường học và trình độ đào tạo cần phù hợp với học vấn trước đây, mục tiêu nghề nghiệp và kế hoạch học tập thực tế. Đồng thời, du học sinh cũng cần hiểu rằng chính sách visa có thể tiếp tục thay đổi. Một lựa chọn phù hợp ở thời điểm hiện tại không có nghĩa rằng các điều kiện liên quan đến visa, việc làm hoặc di trú sẽ giữ nguyên trong nhiều năm tới. Đây cũng là lý do việc theo dõi thông tin chính sách chính thức và đánh giá hồ sơ theo từng thời điểm ngày càng quan trọng.
Những tranh luận hiện nay cho thấy Úc đang cố gắng tìm sự cân bằng giữa kiểm soát di trú, bảo vệ tính toàn vẹn của hệ thống visa và duy trì sức hấp dẫn của giáo dục quốc tế. Kiểm soát là cần thiết. Nhưng sự ổn định cũng quan trọng không kém. Đối với du học sinh, điều này có nghĩa là không nên xây dựng kế hoạch chỉ dựa trên một chính sách Visa tại một thời điểm. Thay vào đó, cần xây dựng một lộ trình có tính dài hạn: chọn đúng ngành → chọn đúng trình độ → hiểu điều kiện visa → phát triển kỹ năng → chuẩn bị nghề nghiệp.
Khi chính sách thay đổi, một lộ trình học tập hợp lý sẽ giúp sinh viên có nhiều khả năng thích ứng hơn.
Nguồn: The Koala News
