Không ít người lao động đang làm việc tại Úc theo diện Skills in Demand Visa (Subclass 482) luôn có chung một nỗi lo: nếu công ty bảo lãnh gặp khó khăn về tài chính, thay đổi chủ sở hữu hoặc quyết định chấm dứt hợp đồng lao động thì visa sẽ ra sao? Liệu người lao động có phải rời Úc ngay lập tức hay vẫn còn thời gian để tìm hướng giải quyết?
Đây là một trong những câu hỏi De1 Consultancy nhận được khá thường xuyên, đặc biệt trong bối cảnh nhiều doanh nghiệp đang điều chỉnh hoạt động kinh doanh và cơ cấu nhân sự. Hiểu đúng quy định của Bộ Nội vụ Úc (Department of Home Affairs – DHA) sẽ giúp người lao động chủ động hơn nếu rơi vào tình huống này.
Khi employer ngừng bảo lãnh Visa 482, điều gì xảy ra?
Theo hướng dẫn hiện hành của Department of Home Affairs, khi doanh nghiệp không còn tiếp tục sử dụng lao động theo diện Visa 482 hoặc chấm dứt vai trò bảo lãnh, họ có trách nhiệm thông báo cho Bộ Nội vụ Úc trong vòng 28 ngày kể từ khi sự kiện xảy ra. Việc thông báo được thực hiện thông qua hệ thống ImmiAccount theo quy định dành cho doanh nghiệp bảo lãnh.
Nhiều người hiểu nhầm rằng visa sẽ bị hủy ngay sau khi employer gửi thông báo. Tuy nhiên, trên thực tế, quy trình không diễn ra theo cách đó.
Sau khi việc làm kết thúc, người giữ Visa 482 vẫn có một khoảng thời gian nhất định để tìm phương án phù hợp với hoàn cảnh của mình.
Quy định 180 ngày có ý nghĩa như thế nào?
Một thay đổi quan trọng trong chính sách di trú của Úc là người đang giữ Visa 482 được cấp hợp lệ sẽ có tối đa 180 ngày để giải quyết tình trạng visa sau khi việc làm với employer bảo lãnh chấm dứt.
Khoảng thời gian này được xem là cơ hội để người lao động ổn định lại kế hoạch của mình. Trong thời gian đó, họ có thể tìm một employer mới đủ điều kiện để nộp hồ sơ đề cử (nomination), chuyển sang một loại visa khác nếu đáp ứng yêu cầu hoặc chủ động rời khỏi Úc nếu không còn phù hợp với điều kiện lưu trú.
Chính vì vậy, việc employer chấm dứt bảo lãnh không đồng nghĩa với việc người lao động phải rời Úc ngay trong những ngày tiếp theo. Tuy nhiên, điều này cũng không có nghĩa là có thể chờ đến những tuần cuối cùng mới bắt đầu tìm giải pháp. Trên thực tế, quá trình tìm employer mới, chuẩn bị hồ sơ và hoàn tất nomination thường mất nhiều thời gian hơn nhiều người dự tính.
Nghĩa vụ của employer không kết thúc ngay khi chấm dứt việc làm
Một điểm khá nhiều người chưa biết là nghĩa vụ của doanh nghiệp bảo lãnh không hoàn toàn chấm dứt ngay khi hợp đồng lao động kết thúc. Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp vẫn phải thực hiện các nghĩa vụ của một sponsor theo luật di trú, bao gồm trách nhiệm liên quan đến chi phí đi lại hợp lý nếu người lao động và người phụ thuộc cần rời khỏi Úc theo đúng điều kiện pháp luật.
Đây là nghĩa vụ được quy định trong khuôn khổ chương trình bảo lãnh lao động và không phụ thuộc vào việc hai bên còn duy trì quan hệ lao động hay không.
Trường hợp nomination bị rút khi visa chưa được cấp có giống nhau không?
Đây là điểm rất dễ gây nhầm lẫn. Quy định về khoảng thời gian 180 ngày chỉ áp dụng khi Visa 482 đã được cấp và sau đó việc làm hoặc việc bảo lãnh mới kết thúc. Nếu employer rút nomination trong khi hồ sơ visa vẫn đang được Department of Home Affairs xem xét thì quy trình xử lý sẽ khác. Kết quả sẽ phụ thuộc vào thời điểm nomination bị rút, tình trạng của hồ sơ và các yếu tố pháp lý liên quan.
Hiện nay không có một câu trả lời chung có thể áp dụng cho tất cả các trường hợp này. Mỗi hồ sơ cần được đánh giá riêng dựa trên tiến độ xử lý và tình trạng thực tế tại thời điểm phát sinh sự việc.
Người lao động nên làm gì nếu employer ngừng bảo lãnh?
Điều quan trọng nhất trong những tình huống này là không nên chờ đến khi gần hết thời hạn mới bắt đầu tìm phương án. Việc tìm một employer mới đáp ứng điều kiện bảo lãnh, chuẩn bị hồ sơ nomination hoặc xem xét khả năng chuyển sang loại visa khác đều cần thời gian. Càng chủ động đánh giá tình trạng hồ sơ sớm, người lao động càng có nhiều lựa chọn hơn và giảm nguy cơ ảnh hưởng đến quyền lưu trú tại Úc.
Nếu đang làm việc theo diện Visa 482 và nhận được thông báo từ employer về việc chấm dứt hợp đồng hoặc ngừng bảo lãnh, việc tham khảo ý kiến từ đơn vị tư vấn có chuyên môn sẽ giúp xác định chính xác giai đoạn hồ sơ và xây dựng phương án phù hợp với hoàn cảnh của từng người.
Employer chấm dứt bảo lãnh không đồng nghĩa với việc Visa 482 bị hủy ngay lập tức. Theo quy định hiện hành của Department of Home Affairs, người lao động có thể có tối đa 180 ngày để tìm employer mới, chuyển sang loại visa khác hoặc sắp xếp rời khỏi Úc, với điều kiện visa đã được cấp trước khi việc làm kết thúc.
Mặc dù vậy, mỗi trường hợp đều có những yếu tố riêng, đặc biệt khi liên quan đến nomination chưa được phê duyệt hoặc các thay đổi trong quá trình xét hồ sơ. Vì vậy, việc đánh giá đúng tình trạng hồ sơ ngay từ đầu là rất quan trọng để tránh những rủi ro không đáng có.
